Heilig bezig zijn

Niet elke plaats is even heilig
In de lezing van de Tora van deze week vinden we dat eetbare zaken die te maken hebben met wijding aan de Eeuwige niet op elke plek mogen worden gegeten. Er staat daarover: In jullie woonplaatsen mogen jullie niet eten: de tiende van je koren, van je wijn en je olie, de eerstgeborenen van je runderen en van je kleinvee, van de belofteoffers, die jullie beloven, je vrijwillige offers, en wat je opheft met je hand. Jullie moeten ze alleen eten voor Hasjem, jullie G’d, op de plaats die de Eeuwige jullie G’d, zal uitkiezen (Dewariem, Deuteronomium, 12:17-18). Niet elke plaats op aarde is dezelfde of heeft dezelfde waarde. Voor wat dat betreft is de Bijbel on-Nederlands. De Bijbel laat niet de vrijheid om te zeggen: het maakt toch niet uit waar je iets doet, als je het maar doet.
 
Tempel van Israël het heiligst
Er zijn heilige plaatsen en er zijn onheilige plaatsen. En wie dat bepaalt is de Eeuwige. Die heiligheid heeft alles te maken met de aanwezigheid van de Tempel. In dat opzicht zou je kunnen zeggen dat er geen enkele heilige plaats op aarde is, omdat de Tempel de heiligste plaats op aarde was en zal zijn. Nu is het zo dat de stad Jeroesjalajiem (Jeruzalem) de op een na heiligste plaats op aarde is en dat komt door de aanwezigheid van de Tempel. Men zou kunnen zeggen dat die heiligheid nu dus niet bestaat. Maar dat is te simpel. De Tempel is daar geweest en zal er weer komen. Bovendien is de plaats van de Tempel nog steeds heilig, ondanks wat er nu aan bouwwerken op de Tempelberg aanwezig is.
 
Het dichtst bij de Eeuwige
Joden en gelovigen uit de volken die de tunneltoer lopen, staan stil bij de plaats waar je het dichtst bij het Heilige der Heiligen kunt komen. Die plaats, ondergronds weliswaar, is op ongeveer 50 meter van de plaats waar ooit het Heilige der Heiligen is geweest. Net als heiligheid plaatsgebonden is, is deze ook tijdgebonden. Zo is Jom Kippoer de heiligste dag van het jaar. Aan de andere kant is de Tempel heilig door de aanwezigheid van de Eeuwige. Hij is tijdloos en niet aan plaats gebonden. Dat houdt in dat mensen die in Jeroesjalajiem komen en op deze plek, zo vlak bij het Heilige der Heiligen, komen te staan, in Geest de G’d van Israël aanbidden. En zij aanbidden Hem in de waarheid die de Tempel belichaamde en zal belichamen door G’ds aanwezigheid.

 
 
 
In Zijn naam bezig zijn
Dit alles betekent niet dat we de Eeuwige niet op andere plaatsen kunnen aanbidden. Het betekent dat we in de gaten dienen te houden dat aanbidding van de Eeuwige minder en meer heilige plaatsen kent. Thuis is uitstekend. Maar een bijbelstudie met drie of meer vergaderd in Yeshua’s naam is heiliger. En in onze gemeenten is een stap heiliger. In de Pirke Awot, de Spreuken van de Vaderen, vinden we dit bevestigd. Rabbi Channanja ben Teradjon zegt: Als er twee samenzitten … en wel met elkaar over Tora spreken dan is de Sjechiena – de goddelijke sfeer – bij hen, want er is gezegd: ‘Dan spreken zij die ontzag voor de Eeuwige hebben, met elkaar; de Eeuwige luistert oplettend en het wordt opgeschreven in het voor Hem liggende Gedenkboek ten behoeve van hen die ontzag hebben voor de Eeuwige en Zijn Naam hoogachten’ [Malachi 3:16] (Pirke Awot 3, 3).
 
Heilig bezig zijn
In Pirke Awot 3, 4 zegt Rabbi Sjimon soortgelijke zaken over drie mensen die bij elkaar zitten en Ezechiël 41 vers 22 wordt daarbij geciteerd. En in 3, 7 wordt dit gezegd over 10 mensen door Rabbi Challafta ben Dosa uit Kfar Channanja, waarbij Psalm 82 vers 1 wordt aangehaald die zo verkeerd wordt vertaald in het Nederlands (in NBG en SV): G’d staat in de gemeente van G’d. Hij oordeelt temidden van de Eeuwige. Deze rabbijn spreekt op soortgelijke wijze over vijf en twee en zelfs over één persoon die in de naam van de Eeuwige handelt: ‘Omdat er gezegd is: Overal waar Ik het goed zal vinden Mijn Naam te gedenken, zal Ik bij je komen en je zegenen [Exodus 20:24]. Er zijn handelingen die praktisch en minder heilig zijn, die toch gedaan dienen te worden. Laten onze handelingen die heilig bedoeld zijn dan ook gekenmerkt worden door hun heiligheid.