Kie Tissa

In deze parsje vinden we een van de meest dramatische gebeurtenissen in de geschiedenis van Israël, nl. die van het gouden kalf. De Isra�ieten en degenen die zich bij hen voegden, leefden in Egypte in de omgeving van Memfis. Egypte was verdeeld in twee samengevoegde koninkrijken, die van Opper- en Neder-Egypte. Neder-Egypte had als hoofdstad Memfis. Daar was de god Ptah de hoofdgod. Hij werd gezien als schepper van hemel en aarde en al het leven en aanbeden in de vorm van een stier, die Apis genoemd werd. Als nu deze stier op de leeftijd gekomen was dat er een vervanger moest komen, zocht men een nieuwe Apisstier, een kalf nog, die de nieuwe god moest worden. Het kalf werd dan 40 dagen op een speciale plaats voorbereid op de tocht naar zijn Apistempel in Memfis, een gebeurtenis waarbij men uitbundig feestte en danste. Het kalf werd helemaal bekleed met gouden gewaden en gouden sieraden, totdat het eruitzag als een gouden kalf dat straalde als de zon op aarde.

Mosje was al 40 dagen op de berg en kwam nog niet terug (Ex.32:1) en het volk wilde niet meer op hem wachten. Men ging een kalf maken, gegoten van goud bij gebrek aan een echt Apiskalf, een kalf dat aan de specifieke eisen voldeed. Men zei over het kalf in plaats van over Hasjem, de Eeuwige: Zie Israël, dit is de god die jullie uit Egypte heeft geleid (Ex.32:4). Mosje zag wat er gebeurde en brak de stenen tafelen. Men had tenslotte een mondeling verbond met de Eeuwige gesloten en dit met bloed bekrachtigd (Ex.24:3,8). Maar door hun gedrag was dit verbond vertroebeld. In Gds vuur werd het kalf en waar het voor stond, vernietigd, verslagen, vermalen en in water opgelost door het volk opgedronken (Ex.32:20). Desalniettemin werden 3000 mensen uit het volk door de Levieten met het zwaard gedood, opdat het volk gezuiverd zou worden van hen die geen afstand konden doen van hun oude, afgodische leven en zich niet wilden voegen.

We kunnen hieruit leren dat vasthouden aan je oude leven en aan afgoderij in welke vorm dan ook, je naar de dood leidt en niet naar een priesterschap. Nadat de stenen tafelen opnieuw werden gegeven en het verbond was vernieuwd, kon men beginnen met de bouw van de Misjkan, opdat Gd te midden van ons kon wonen. Wanneer wij ons eindelijk losmaken van de slavenketenen van Mitsrajiem en van Hasatan in ons oude leven, dan pas kunnen wij met Gds hulp aan onszelf bouwen, opdat we een Tempel worden waar de Eeuwige inwoning kan vinden.