Onderwerpen:
Onderwerpen:
Selectie en uitleg uit de lezingen voor Kie tissa
Tora: Exodus 34:1-4 uit 30:11-34:35
De Eeuwige zei tegen Mosjee: “Je moet twee platte stenen tabletten uithouwen, dezelfde als de eerste twee. Dan zal Ik op die stenen de woorden graveren die ook op de eerste twee stonden, de tabletten die je hebt gebroken. Zorg dat je morgenochtend klaarstaat om de berg Sinaï te beklimmen. Kom dan bij Mij op de top van de berg staan. Niemand mag met je meekomen. Er mag niemand op de hele berg komen. Er mogen zelfs geen schapen, geiten of koeien grazen in de buurt van de berg.” Toen is Mosjee twee platte stenen tabletten gaan uithouwen, dezelfde als de eerste twee. Vroeg in de ochtend beklom hij de berg Sinaï, zoals de Eeuwige het had opgedragen. Hij had de twee platte stenen in zijn hand.”
Numeri 19:1-4 uit 19:1-22
De Eeuwige zei tegen Mosjee en Aharon: “Dit is de tora die Ik opdraag: Laat de Israëlieten een gezonde, roodbruine koe naar de priester Elazar brengen. Het dier mag nog nooit een juk gedragen hebben. Elazar moet het dier buiten het tentenkamp laten slachten en daar zelf bij zijn. Daarna moet Elazar zijn vinger in het bloed dopen en zeven keer bloed sprenkelen in de richting van de tent van ontmoeting.
Haftara: Ezechiël 36:33-38 uit 36:16-38
Zo spreekt Adonai Elohiem: Op de dag dat Ik jullie reinig van al je ongerechtigheden, zal Ik de steden laten bewonen en zullen de puinhopen herbouwd worden. Het verwoeste land zal bewerkt worden, in plaats van een woestenij te zijn voor de ogen van iedereen die erdoorheen trekt. Zij zullen zeggen: Dit land, dat verwoest was, is als de hof van Eden geworden. De steden die verwoest lagen, verwoest en afgebroken, zijn versterkt en bewoond. De volken om jullie heen die zijn overgebleven, zullen beseffen dat Ik dat heb gedaan. Dat Ik het ben geweest die heb herbouwd wat was vernield. En dat Ik het ben die heb beplant wat was verwoest. Ik, Adonai, zal doen wat Ik heb gezegd. Dit zegt de Eeuwige: Ik zal doen waar het volk Israël Mij om zal smeken. Ik zal ervoor zorgen dat het land weer vol mensen zal zijn, net als een snel groeiende kudde schapen. Net zoals Jeruzalem op mijn feesten vol is geweest met kudden schapen voor de offers, zo zullen de verwoeste steden weer gevuld zijn met drommen mensen. Dan zullen ze beseffen dat Ik de Eeuwige ben.”
Beriet Chadasja: Lukas 6:41-46
Hoe kan het dat je wel ziet dat er een splinter in het oog van een ander zit, maar dat je niet merkt, dat er in je eigen oog een hele balk zit? Hoe kun je tegen die ander zeggen: Vriend, laat mij die splinter uit je oog halen, als je niet eens ziet dat er een balk in je eigen oog zit? Wat zijn jullie toch schijnheilig! Haal eerst de balk uit je eigen oog. Dan kun je goed scherp zien. Pas dan kun je de splinter uit het oog van de ander halen. Er groeien geen slechte vruchten aan een goede boom. En er groeien ook geen goede vruchten aan een zieke boom. Elke boom kun je herkennen aan de vruchten die er aan groeien. Aan doornstruiken groeien immers geen vijgen. En aan een braamstruik geen druiven. Net zo haalt een goed mens goede dingen tevoorschijn uit de goede voorraad in zijn hart. Maar een slecht mens haalt slechte dingen tevoorschijn uit de slechte voorraad in zijn hart. Want iemands woorden verraden wat er in zijn hart is. Yeshua zei: “Waarom zeggen jullie Eeuwige, Adonai, tegen Mij, als jullie toch niet doen wat Ik zeg?
Lion Erwteman over Kie tissa
Sjabbat Para
Mosjee wordt geconfronteerd met de dertien middot (G’ds eigenschappen) wanneer de Eeuwige zich van een zijde toont, nl. Zijn achterkant. Als Ik dan Mijn handen wegneem, zul je zien wat achter Mij is, maar Mijn voorkomen kan niet gezien worden (Exodus 33:23). De Eeuwige ging voor Mosjee (Mozes) langs en riep uit: De Eeuwige is en blijft de Eeuwige, almachtig G’d, barmhartig, genadig, lankmoedig, vol van liefde en waarheid, die liefde blijft betonen aan duizenden geslachten, die misdaad, schuld en zonden vergeeft, maar niet geheel en al ongestraft laat en die de misdaad van de ouders bij die van kinderen en kleinkinderen gedenkt, tot in het derde en vierde geslacht (Exodus 34:6,7).
De getalswaarde van de onuitsprekelijke naam van de Eeuwige, JHWH, is 10+5+6+5=26. De dubbele aanhaling van het woord Eeuwige, dat in Exodus 34:6,7 als een van de dertien G’ds eigenschappen wordt vermeld, heeft een betekenis. Alsof die dertien middot zowel als G’d in de hemel, als ook als G’d op aarde, worden uitgeoefend. En 2 x 13 = 26!
Volgens Rasji houdt dit verband met de vierde eigenschap: barmhartigheid. Dit staat in verband met het meegaan van de Eeuwige G’d als Eeuwige met de mens, voor en ook na de verwijdering uit het Paradijs, op zijn weg door de wereld. De Eeuwige wil ons mensen begeleiden, vanaf zijn Oorsprong de hele weg en weer terug naar zijn Oorsprong.
Sifre Dewariem (Ekev 49; op Deuteronomium 11:22: te gaan in al Zijn wegen) ziet er opdrachten in voor de mens: Dit zijn de wegen van G’d: Eeuwige, barmhartig en genadig. In Joël 3:5 staat: En het zal zijn dat ieder die Zijn Naam uitroept, ontkomen zal. Maar hoe is het mogelijk voor een mens de Naam van G’d uit te roepen? Wellicht op deze manier: zoals Hij barmhartig wordt genoemd, zo moet ook jij barmhartig zijn. Zoals Hij genadig is, moet ook jij genadig zijn.
Johannes schreef: Het Woord is ‘vlees’, een lichaam, geworden en het heeft onder ons gewoond. Wij hebben Zijn heerlijkheid aanschouwd, een heerlijkheid als van de eniggeborene van de Vader, vol van genade en waarheid. Immers uit Zijn volheid hebben wij allen ontvangen. Zelfs genade op genade. Want de Tora is door Mosjee gegeven, de genade en de waarheid zijn door Yeshua HaMasjiach gekomen (Johannes1:14-18). Daarmee staat het Hebreeuwse deel van de Bijbel niet haaks op het Nieuwe Testament. Het geeft de 2 x 13 aan: genade in de Tora, genade door de lichaam (‘vlees’) geworden Tora.
Yeshua kwam om Israël te onderwijzen in de hogere doelen van G’ds Tora. Hij vervulde die en onderwees daaruit. En Hij droeg Zijn volgelingen op op om datzelfde te doen, zie Matteüs 5:17, Denk niet dat Ik gekomen ben om de Tora of de Profeten af te schaffen. Ik ben niet gekomen om ze af te schaffen, maar om er naar te leven.. Hij wil dat we de inzettingen van de Tora uitvoeren, omdat Hij die uitvoert en ook je daarmee je liefde voor Yeshua vorm geeft, zie Johannes 14:15 en 21).
Dat behoort bij de 13 geproclameerde eigenschappen van de Eeuwige. Daarmee gedraag je je als iemand die thuis hoort in G’ds Koninkrijk: Wie zelfs een van de geringste geboden afschaft en de mensen dat ook zo onderwijst, zal de geringste genoemd worden in het Koninkrijk der hemelen. Maar wie ze doet en ook onderwijst, die zal groot genoemd worden in het Koninkrijk der hemelen (Matteüs 5:19).
Sjabbat sjalom,
Lion S. Erwteman, rosj kehilla van Beth Yeshua
Amsterdam












